Premier Donald Tusk zapowiada rozliczenie afery Orlenu i apeluje o podpisanie ustawy o zyskach paliwowych

Premier: afera Orlenu to strata 1,6 mld zł i "ponura całość"

Donald Tusk odniósł się do publikacji dziennika "Financial Times", który opisał jedną z najpoważniejszych afer związanych z Orlenem za czasów prezesury Daniela Obajtka. Według ujawnionych informacji koncern miał zostać narażony na stratę sięgającą 1,6 mld zł. Premier nie krył oburzenia, wskazując, że sprawa łączy się w szerszy, niepokojący wzorzec działań z przeszłości.

"Wszystko układa się w bardzo ponurą całość, bo oprócz tego magicznego trójkąta: kryptowaluty, brudne interesy na paliwach i PiS, dochodzą konsekwentne weta lub blokady ze strony Prezydenta"

Donald Tusk, Premier RP

Szef rządu zapowiedział pełne rozliczenie nieprawidłowości związanych z działalnością spółki za czasów poprzedniej władzy. Sprawa ma być sukcesywnie przedstawiana opinii publicznej, ponieważ - jak podkreślił premier - Polacy mają prawo znać prawdę o tym, jak doszło do tak ogromnych strat.

Premier wskazał również, że mechanizm afery był możliwy dzięki połączeniu nietypowych transakcji paliwowych z obiegiem środków za pośrednictwem kryptowalut. Zwrócił uwagę na "dziwnych pośredników" i przekazywanie pieniędzy bez gwarancji uzyskania surowca, co w jego ocenie świadczy o zorganizowanym charakterze nadużyć.

Kulisy nieudanej transakcji wenezuelskiej ropy

Afera opisana przez "Financial Times" dotyczy nieudanej transakcji zakupu wenezuelskiej ropy przez spółkę Orlen Trading Switzerland. Do zawarcia umowy doszło w czasie, gdy prezesem koncernu był Daniel Obajtek. Spółka wypłaciła pośrednikowi zaliczkę w wysokości około 230 mln dolarów na dostawy ropy, które ostatecznie w dużej mierze nie zostały zrealizowane.

"Financial Times pisze o jednym z największych skandali w historii naszego kraju, a cały świat dowiaduje się o aferze Orlenu za czasów pana Obajtka. Straty państwa polskiego tylko w tej jednej sprawie to 1,6 mld zł. Okazuje się, że to właśnie kryptowaluty pomogły w realizacji brudnego interesu z paliwem. Dziwni pośrednicy, przekazanie pieniędzy bez gwarancji uzyskania paliwa"

Donald Tusk, Premier RP

Premier podkreślił, że skala opisanych mechanizmów wyjaśnia nerwowe reakcje części polityków opozycji oraz urzędników prezydenta. W jego ocenie w sprawie "Zondakrypto" oraz afery paliwowej może chodzić o sieć powiązań, która przerosła zaangażowanych w nią ludzi.

Nad śledztwami dotyczącymi Orlenu osobisty nadzór sprawuje Prokurator Generalny Waldemar Żurek. Część osób usłyszała już zarzuty, a niektórzy podejrzani ukrywają się przed wymiarem sprawiedliwości - między innymi w Dubaju. Informacje o postępach w śledztwie mają być regularnie przekazywane opinii publicznej.

Drugie przyjęcie ustawy o nadzwyczajnych zyskach i apel do prezydenta

Rada Ministrów po raz drugi przyjęła projekt ustawy przewidującej opodatkowanie nadzwyczajnych zysków przedsiębiorstw paliwowych. Celem regulacji jest umożliwienie finansowania działań osłonowych dla kierowców oraz ograniczenie skutków wzrostu cen paliw. Premier zaapelował do Prezydenta Karola Nawrockiego, aby nie blokował tego rozwiązania.

"Gwarantuję, że jeśli Prezydent wreszcie podpisze ponownie złożoną ustawę o nadzwyczajnych zyskach, natychmiast zrealizujemy kolejny etap CPN"

Donald Tusk, Premier RP

Pierwszy projekt został zablokowany przez Prezydenta Karola Nawrockiego, który nie złożył pod nim podpisu i skierował go do Trybunału Konstytucyjnego. Premier argumentował, że kosztów kryzysu paliwowego nie powinni ponosić obywatele, tym bardziej że Polska nie odpowiada za wojnę na Bliskim Wschodzie ani za politykę Donalda Trumpa czy Władimira Putina.

"Nikt już nie powinien mieć wątpliwości, że tę ustawę trzeba podpisać. To nie ludzie mają płacić za kryzys paliwowy, nie Polacy odpowiadają za wojnę na Bliskim Wschodzie. Nie mamy wpływu na politykę Donalda Trumpa, czy Putina"

Donald Tusk, Premier RP

Środki pozyskane z podatku mają pozwolić po raz kolejny w tym roku obniżyć VAT i akcyzę na paliwa. Orlen osiągnął w pierwszym półroczu 2026 r. niemal 16 mld zł zysku netto, wobec niespełna 6 mld zł rok wcześniej - co zdaniem rządu pokazuje, że sektor stać na solidarny wkład w osłonę kierowców.

Bezpieczeństwo na przejazdach kolejowych - nowe, surowsze kary

Rada Ministrów przyjęła projekt zaostrzający sankcje za wjazd na przejazdy kolejowe mimo czerwonego światła lub opuszczających się zapór i rogatek. Premier podkreślił, że choć praca kierowców - zwłaszcza ciężarówek - jest bardzo wymagająca, nie można ryzykować ludzkiego życia.

"Zdaję sobie sprawę, że praca kierowców, szczególnie ciężarówek, jest bardzo wymagająca i trudna, ale nie możemy ryzykować ludzkim życiem, więc będę apelował o szybkie przyjęcie także tego zaostrzenia przepisów. I mam nadzieję, że wszyscy rozumieją potrzebę tych przepisów"

Donald Tusk, Premier RP

Zgodnie z projektem kierowcy, którzy nie będą stosować się do przepisów, mają między innymi automatycznie tracić prawo jazdy na trzy miesiące. W najpoważniejszych przypadkach takie zachowania będą mogły zostać zakwalifikowane jako przestępstwo.

Zmiany w prawie są odpowiedzią na narastający problem bezpieczeństwa na przejazdach kolejowych oraz apele środowiska kolejowego. To także reakcja na niedawną katastrofę w Sokolnikach Suchych na Mazowszu, gdzie pociąg Intercity zderzył się z ciężarówką. W wypadku zginęła jedna osoba, a wiele zostało rannych.

Co to oznacza dla mieszkańców Krosna i regionu?

Dla kierowców z Krosna i okolic kluczowe znaczenie ma kwestia cen paliw oraz ewentualnych obniżek VAT i akcyzy. Jeśli prezydent podpisze ustawę o nadzwyczajnych zyskach, obniżki mogą dotknąć także stacje w Krośnie, Jedliczu, Miejscu Piastowym czy Dukli - a to bezpośrednio odczują osoby dojeżdżające codziennie do pracy w przemyśle i usługach.

Bezpieczeństwo na przejazdach kolejowych to z kolei sprawa bardzo konkretna dla Podkarpacia, gdzie linie kolejowe - w tym odcinki w kierunku Jasła, Sanoka i Rzeszowa - krzyżują się z drogami lokalnymi. Zaostrzenie kar może realnie wpłynąć na zachowania kierowców w miejscach takich jak przejazdy w pobliżu Krościenka Wyżnego czy w okolicach stacji kolejowych w regionie.

Z kolei wątek rozliczeń Orlenu dotyczy całej Polski, ale również lokalnych przedsiębiorców i samorządów, które korzystają z paliw w transporcie i ogrzewaniu. Jeżeli śledztwo potwierdzi skalę nadużyć, mieszkańcy Krosna mają prawo oczekiwać, że pieniądze z nadzwyczajnych zysków wrócą do obywateli - także w postaci tańszego paliwa i większego bezpieczeństwa na drogach.

• strata Orlenu w aferze wenezuelskiej ropy: 1,6 mld zł
• zaliczka wypłacona pośrednikowi: około 230 mln dolarów
• zysk netto Orlenu w pierwszym półroczu 2026 r.: niemal 16 mld zł
• zysk netto Orlenu rok wcześniej: niespełna 6 mld zł
• proponowany okres utraty prawa jazdy za wjazd na czerwonym świetle: trzy miesiące
• projekt ustawy o nadzwyczajnych zyskach przyjęty przez rząd po raz drugi
• pierwszy projekt skierowany przez prezydenta do Trybunału Konstytucyjnego